Vakjargon

Ons vak is een vak vol tradities en oude gebruiken. Het is belangrijk om daar aandacht voor te bewaren. Wij nemen u mee door de deuren van de Schoonhovense werkplaatsen en laten u meegenieten van de daar gebezigde taal.

- Vraagt iemand om een OUD WIJF, dan wordt hiermee niets denigrerends bedoeld, maar wordt er gewoon gevraagd om een tang.

- Zo is GIEBELEN ook een heel serieus werkje. Met de giebelton worden voorwerpen glanzend gemaakt en/of afgebraamd. De giebelton is zeskantig en gevuld met stalen kogeltjes en stiftjes, water en zeep. Door langzaam rond te draaien hopen de kogeltjes en stiftjes zich bij de hoek van de zeskant op, vallen er af en raken vervolgens het behandelde voorwerp.

- De IJZERSNIJDER van toen luistert tegenwoordig naar de naam stempelmaker.

- AQUAFORTIS. Klinkt zoals het is: krachtig en een beetje gevaarlijk. Het is een andere naam voor salpeterzuur, een kleurloos en sterk ruikend zuur. Als 5% oplossing al goed genoeg om verguldsel, munten en medailles binnen no time schoon te bruisen.

- De PAPEGAAIENBEUGEL was vanaf 1750 een karakteristieke Schoonhovense tasbeugel met op de ‘schouders’ een gegraveerde decoratie van papegaaien. Deze tasbeugel maakte deel uit van de Zeeuwse klederdracht en werd tot het einde van de 19e eeuw in Schoonhoven gemaakt.

- Schuurpoeder dat uit ijzeroxide wordt verkregen staat bekend onder PARIJS ROOD. Het wordt gebruikt om metaal te polijsten en krassen daarin weg te werken. Alleen de rode kleur van het poeder verwijst naar de bijnaam. Speculaties over de associatie met Parijs zorgden al voor veel smakelijke verhalen onder vakgenoten.
- Een DRIELING is een combinatie van keurtekens nl. de leeuw, de minervakop en een jaarletter. Officieel trits genoemd.

- SKELET is een raamwerk van dikke draad dat dient ter versteviging en aanhechting van zwakkere onderdelen bij het filigrainwerk.

- BRUINEREN is het polijsten van het zilverwerk door wrijven met een gepolijst staal, die men met regelmaat in zeepwater behoort te dompelen. In de praktijk spuugt men er nogal eens op.

- FATSOEN, van het Franse façon, betekent maakloon.


terug

home

het ambacht

sint eloy

de leden

activiteiten

de zilverstad

Gilde St Eloy, Postbus 507 - 2870 AH Schoonhoven - e-mail: info@goudenzilversmidsgilde.nl